Orta Doğu’da tırmanan jeopolitik gerilimlerin petrol fiyatları üzerindeki yukarı yönlü etkisi, enflasyon beklentilerini ve merkez bankalarının politika duruşunu yeniden şekillendirirken, dolar endeksi yılın ilk çeyreğinde dikkat çeken bir performans sergiledi. Endeks, söz konusu dönemde yüzde 1,43 yükselerek 2024’ün son çeyreğinden bu yana en güçlü artışını kaydetti.

Jeopolitik riskler doları destekledi

ABD dolarının; avro, İsviçre frangı, Japon yeni, Kanada doları, İngiliz sterlini ve İsveç kronu karşısındaki değerini ölçen dolar endeksi, Orta Doğu’daki gerilimin enerji arzına ilişkin kaygıları artırmasıyla yükseldi. Bu durum, enflasyon risklerinin güçlenmesine ve merkez bankalarının daha temkinli bir politika izleyeceği beklentilerine yol açtı.

Bölgedeki gelişmelerin enerji piyasalarında yarattığı dalgalanma, küresel ekonomik öngörüleri de etkilerken yatırımcıları güvenli liman olarak görülen dolara yöneltti. ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları ile İran’ın misillemeleri sonucu artan riskler, dolar varlıklarına talebi artırarak endeksin yukarı yönlü hareketini destekledi.

Enerji fiyatları ve enflasyon baskısı

Jeopolitik tansiyonun yükselmesiyle birlikte enerji arz güvenliğine ilişkin endişeler artarken, petrol fiyatlarındaki yükseliş küresel enflasyon üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturdu. Bu gelişmeler, merkez bankalarının sıkı para politikalarını sürdüreceğine dair beklentileri de güçlendirdi. Enerji fiyatlarındaki artışın, varlık fiyatlamaları üzerinde dolaylı ancak güçlü etkiler yaratmayı sürdürdüğü görülüyor.

Dünyanın en büyük petrol üreticisi konumundaki ABD’nin bu süreçteki rolü, enerji fiyatlarındaki artış ve küresel büyüme beklentilerindeki zayıflamayla birlikte doları destekleyen unsurlar arasında yer aldı.

Dolar endeksi 100 seviyesini aştı

Bu gelişmeler ışığında dolar endeksi, yılın ilk çeyreğini 99,7 seviyesinde tamamlarken, aynı dönemde yüzde 1,43 artış gösterdi. Endeks ayrıca geçen ay 25 Kasım 2025’ten bu yana ilk kez 100 seviyesinin üzerine çıktı.

Paritelerde ise ilk çeyrek itibarıyla avro/dolar yüzde 1,7 gerileyerek 1,1554’e düşerken, dolar/İsviçre frangı yüzde 0,8 artışla 0,799’a, dolar/yen ise yüzde 1,2 yükselişle 158,8’e çıktı. Avro/dolar paritesi 1,1411 ile Ağustos 2025’ten bu yana en düşük seviyesini görürken, dolar/yen paritesi de Temmuz 2024’ten sonra ilk kez 160’ın üzerine çıktı.

Öte yandan dolar endeksi, 2025 yılı genelinde yüzde 9,4 değer kaybederek 2017’den bu yana en sert yıllık düşüşünü yaşamıştı.

Uzman yorumu: Güvenli liman etkisi

Rabobank Kıdemli FX Stratejisti Jane Foley, konuya ilişkin değerlendirmesinde, "Kriz dönemlerinde yatırımcılar her zaman getirilerden ziyade likiditeye değer verirler ve bu da doların güvenli liman olarak cazibesini açıklamaya yardımcı olur." dedi.

Foley, küresel tedarik zincirleri ve ödeme sistemlerine derin şekilde entegre olan doların, kriz dönemlerinde işlem amacıyla daha fazla talep gördüğünü belirterek, "Piyasanın geçen seneki nisan ayındaki düşüşün ardından uzun vadeli dolar pozisyonları açma konusunda isteksiz davranması, muhtemelen dolara geri dönüşü artırmıştır." ifadelerini kullandı.

Daha önce piyasalarda doların güvenli liman özelliğini kaybedip kaybetmediği yönünde tartışmalar yapıldığını hatırlatan Foley, kısa vadede bu tartışmaların sona erdiğini ifade etti.

Foley ayrıca, Orta Doğu’daki gerilimin artması halinde doların değer kazanmaya devam edebileceğini vurguladı.