Tokat’ın önemli tarımsal ürünlerinden Narince asma yaprağında, ilaç kullanımını azaltmayı ve hastalıklara dayanıklı yeni çeşitler geliştirmeyi amaçlayan ıslah çalışmaları sürüyor. 2019 yılında başlatılan proje kapsamında Narince çeşidi, külleme ve mildiyö hastalıklarına dayanıklı özel çeşitlerle melezlendi. Melezleme sonucu elde edilen tohumlardan geliştirilen bitkiler, laboratuvar ve saha koşullarında hastalıklara karşı dayanıklılık açısından incelendi. Çalışmada yalnızca hastalık direnci değil, yaprakların tüketici beklentilerine uygunluğu ve lezzeti de değerlendirildi.

900 Bitkiden 13-14 Üstün Genotip Seçildi

Yaklaşık 900 farklı bitki üzerinde gerçekleştirilen çalışmalar sonucunda, yaprak kalitesi ve hastalıklara dayanıklılığıyla öne çıkan 13-14 üstün genotip belirlendi. Seçilen genotiplerden elde edilen yapraklarla sarma yapılarak profesyonel tadım testleri de gerçekleştirildi. Böylece yeni çeşitlerin hem üretim hem de tüketici açısından uygun özelliklere sahip olması hedefleniyor.

Tek İlaçlamanın Maliyeti 5 Milyon TL

Tokat’taki bağlarda mildiyö ve külleme gibi hastalıklarla mücadele amacıyla üreticiler sezon boyunca ortalama 4-7 kez ilaçlama yapıyor. Dayanıklı çeşitlerin geliştirilmesiyle ilaçlama ihtiyacının azaltılması ve buna bağlı üretim maliyetlerinin düşürülmesi amaçlanıyor. Çalışmalara göre yalnızca tek bir külleme ilaçlamasının yapılmaması, Tokat ekonomisine yaklaşık 5 milyon TL doğrudan katkı sağlayabilecek. Yeni çeşitlerin aynı zamanda ürünlerde kalıntı riskinin azaltılmasına katkı sunması bekleniyor.

Ticari Üretim İçin Uzun Bir Yol Var

Islah çalışmalarının uzun yıllar gerektirdiğine dikkat çekilirken, melezleme aşamasından yeni çeşitlerin ticari olarak satışa sunulmasına kadar geçen sürenin 16-17 yılı bulabildiği belirtiliyor. Yedinci yılında devam eden proje tamamlandığında, hastalıklara daha dayanıklı ve daha az ilaçlama gerektiren yeni Narince çeşitlerinin Tokat bağlarında üretime kazandırılması hedefleniyor.