30.06.2026

İngiltere’de çelik kotası depremi Türk ihracatçısını nasıl etkileyecek?

İngiltere’ye ihracat yapanların şu günlerde tek bir gündemi var. Yarın, yani 1 Temmuz 2026’da Birleşik Krallık (BK) ile çelik ticaretinde yeni bir çağ başlıyor.

BK, Brexit sonrası uyguladığı eski koruma rejimini tamamen rafa kaldırıyor. Yerine gelen "Tarife Kontenjanı" (TRQ) İngiltere’yle ticaret yapanlar için tam bir soğuk duş etkisi yarattı.

Yeni düzenlemeyle birlikte gümrüksüz, yani vergisiz ithal edilebilecek çelik kotası genel olarak %51 oranında düşürüldü. Kotayı aşan ton başına uygulanacak ek vergi %25’ten

%50’ye çıkarıldı. Daha da can sıkıcı olanı, Türkiye dahil birçok ihracatçı ülke artık daha sert kota rekabetiyle karşı karşıya kalacak.

Bu değişikliği yorumlarken "Geçmiş olsun, İngiltere pazarı bitti, ihracatçı yandı" gibi yorumlar yapanlar mutlaka olacak. Onlara tavsiyem gözlüklerini değiştirmeleri.

Piyasanın acemileri gümrük kapılarında %50’lik devasa vergi duvarına çarparken mevzuatı satır satır okuyan, akıllı üreticiler için İngiltere’de tarihin en büyük pazar paylaşımı başlıyor olabilir.

Bu krizdeki fırsat "Authorised Use" (Muafiyetli/Şartlı Kullanım) Kontenjanları’nda.

İngiltere hükümeti bu sert kuralları koyarken kendi sanayisini tamamen boğmak istemiyor. Çeşitli sektörlerde kullanılan bazı özel çelik kategorilerini (Category 1) tek bir küresel kota altında topladı. Eğer İngiliz partnerlerinizle doğru entegrasyonu kurduysanız, malınızın o fabrikalarda "nihai kullanım" (end-use) amacıyla işleneceğini gümrükte belgeleyebiliyorsanız, o korkunç %50’lik vergiden sıyrılmanın yolları açılıyor.

Buradaki kritik konu, HMRC (İngiliz Gümrük ve Vergi Dairesi) sisteminde doğru hamleyi yapabilmekte. Yeni sistem "ilk gelen alır" (first-come, first-served) mantığıyla üçer aylık dönemler halinde işleyecek. Yani İngiliz müşterinize sadece "Sana şu fiyattan çelik boru veya profil satıyorum" demek yetmeyecek. Ona, gümrük beyannamesine girilecek doğru kota kodunu, çeyrek dönemlik kota devir risklerini analiz eden bir akıl sunmanız gerekecek.

Öte yandan, 14 Mart 2026’dan önce imzalanmış sözleşmeler için Eylül sonuna kadar geçerli olan "geçiş dönemi muafiyeti" penceresini yakalayanlar zaten ilk raundu hasarsız atlattı. Ama asıl oyun 2026’nın son çeyreğinde, yani kotalar erkenden tükendiğinde başlayacak.

Artık "malı kamyona yükledim, gerisine karışmam" devri İngiltere için resmen ölmüştür. İngiltere sadece ucuz veya kaliteli mal istemiyor. Gümrük riskini onun adına yönetebilen, mevzuata hakim, İngiltere ayağında operasyonel zekaya sahip partnerler arıyor.

1 Temmuz depremi, amatörleri pazardan silebilir. Ama "Authorised Use" labirentini çözen, İngiliz müşterisinin kapısına "Sen vergiyi dert etme, kota stratejin bende" diye giden Türk üreticileri, rakiplerinin çekildiği o devasa pazarda payını büyütebilir.

Yazarın Diğer Yazıları

Karadeniz'in İlk ve Tek Ekonomi Portalı

Okumak İçin Resimlere Tıklayınız.
Kapat
× Anasayfa Abone ol Tüm haberler Ekonomi Bölgesel Şirketler Gündem Belediye Sektörler Politika e-Dergi e-Gazete Web TV Künye Karadeniz sohbetleri Yazarlar