Değişen hiçbir şey yok. Aynı ürün, aynı üretici. Hatta aynı malzeme.

Peki aynı ürünü neden Londra’da gördüğümüzde daha değerli bulabiliyoruz? Çünkü ürünün değeri bazen kendisinde değil ona baktığımız yerde oluşuyor.

Türkiye’deki üretici çoğunlukla yurtdışına ürün gönderdiğini düşünüyor. Aslında sadece ürün göndermiyor. Ürünle birlikte bir algı da gönderiyor.

Bir Türk mobilya üreticisinin koltuğunu düşünelim. Türkiye’de gördüğünüzde “iyi bir Türk mobilyası” diyebilirsiniz. Aynı koltuk Londra’da iyi bir mağazada sergilendiğinde hikayesi değişiyor.

İngilizce anlatılıyor. Global bir ortamda sergileniyor. Belki bir İngiliz mimarın projesinde kullanılıyor. Yani artık sadece Türkiye’de üretilmiş bir koltuktan bahsetmiyoruz.

Londra’daki bir projede kullanılan bir ürün o.

Ürün aynı ama algılanan değer farklı. Bu yüzden “Biz kaliteli üretim yapıyoruz” demek tek başına bir şey ifade ediyor mu bilmiyorum. Dünyanın her yerinde kaliteli üreticiler var.

Asıl konu o kalitenin müşterinin gözünde nasıl bir değere dönüşeceği.

Londra’da bunu daha net görüyorum. Dünyanın farklı ülkelerinden gelen ürünler yan yana duruyor. Müşteri fabrikanızı görmüyor, üretim bandınızı bilmiyor. Sadece ürünün son halini görüyor. Markayı, sunumu, güveni ve bulunduğu çevreyi görüyor.

Bu nedenle ihracatta sadece daha fazla üretmek yerine ürettiğimiz ürünlerin dünyada nasıl göründüğünü değiştirmeye de ihtiyacımız var. Çünkü globalleşmek sadece ürünün sınırı geçmesi değil. Ürünün anlamının da sınırı geçmesi demek.

Bazen yapılması gereken ürünü değiştirmek değil, insanların ürüne baktığı yeri değiştirmek.